<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://wikicolombia.unocha.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%22El_Ni%C3%B1o%22_%28clima%29</id>
	<title>&quot;El Niño&quot; (clima) - Historial de revisiones</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wikicolombia.unocha.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%22El_Ni%C3%B1o%22_%28clima%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikicolombia.unocha.org/index.php?title=%22El_Ni%C3%B1o%22_(clima)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-04-27T19:17:26Z</updated>
	<subtitle>Historial de revisiones de esta página en la wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.41.1</generator>
	<entry>
		<id>https://wikicolombia.unocha.org/index.php?title=%22El_Ni%C3%B1o%22_(clima)&amp;diff=6531&amp;oldid=prev</id>
		<title>Villavec en 22:08 8 sep 2015</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikicolombia.unocha.org/index.php?title=%22El_Ni%C3%B1o%22_(clima)&amp;diff=6531&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2015-09-08T22:08:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 22:08 8 sep 2015&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;Línea 8:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 8:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Véase también ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Véase también ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{commonscat|Ocean currents|Corrientes oceánicas}}&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* [[Corriente del Golfo]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* [[Diatermancia]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* [[Índice de oscilación sur]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* [[Jacob Bjerknes]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* [[La Niña (clima)|La Niña]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* [[La Niña (clima)|La Niña]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* [[Meteorología extrema]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referencias ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referencias ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Villavec</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikicolombia.unocha.org/index.php?title=%22El_Ni%C3%B1o%22_(clima)&amp;diff=6530&amp;oldid=prev</id>
		<title>Villavec: Página creada con &#039;&#039;&#039;&#039;El Niño&#039;&#039;&#039; es un fenómeno climático relacionado con el calentamiento del Pacífico oriental ecuatorial, el cual se manifiesta erráticamente cíclico —Arthur Strahle…&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikicolombia.unocha.org/index.php?title=%22El_Ni%C3%B1o%22_(clima)&amp;diff=6530&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2015-09-08T22:07:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;El Niño&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; es un fenómeno climático relacionado con el calentamiento del &lt;a href=&quot;/index.php?title=Pac%C3%ADfico&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Pacífico (la página no existe)&quot;&gt;Pacífico&lt;/a&gt; oriental ecuatorial, el cual se manifiesta erráticamente cíclico —Arthur Strahle…&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;El Niño&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; es un fenómeno climático relacionado con el calentamiento del [[Pacífico]] oriental ecuatorial, el cual se manifiesta erráticamente cíclico —Arthur Strahler habla de ciclos de entre tres y ocho años—,&amp;lt;ref&amp;gt;Arthur N. Strahler. &amp;#039;&amp;#039;Geografía física&amp;#039;&amp;#039;. Barcelona: Ediciones Omega, 2005, tercera edición, séptima reimpresión&amp;lt;/ref&amp;gt; que consiste en realidad en la fase cálida del patrón climático del Pacífico ecuatorial denominado [[El Niño-Oscilación del Sur]] (&amp;#039;&amp;#039;El Niño-Southern Oscillation&amp;#039;&amp;#039;, ENSO por sus siglas en inglés),&amp;lt;ref&amp;gt;S. George Philander 1990. El Niño, La Niña, and the Southern Oscillation. Academic Press, Inc. USA&amp;lt;/ref&amp;gt; donde la fase de enfriamiento recibe el nombre de [[La Niña (clima)|La Niña]]. Este fenómeno, en sus manifestaciones más intensas, provoca estragos en la [[zona intertropical]] y ecuatorial debido a las intensas lluvias, afectando principalmente a la región costera del Pacífico de América del Sur.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Günther D. Roth lo define como una irrupción ocasional de aguas superficiales cálidas, ubicadas en el océano Pacífico junto a la costa de los territorios de [[Perú]] y [[Ecuador]], debido a inestabilidades en la presión atmosférica localizada entre las secciones Oriental y Occidental del océano Pacífico cercanas a la [[línea del Ecuador]]. Siendo este fenómeno el supuesto causante de más de una anomalía climática.&amp;lt;ref&amp;gt;Günter D. Roth &amp;#039;&amp;#039;Meteorología. Formaciones nubosas y otros fenómenos meteorológicos. Situaciones meteorológicas generales. Pronósticos del tiempo&amp;#039;&amp;#039;. Barcelona: Ediciones Omega, 2003, p. 300 (edición original alemana: Múnich, 2002)&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El nombre de &amp;quot;El Niño&amp;quot; se debe a la asociación de este fenómeno con la llamada [[corriente del Niño]], anomalía ya conocida por los pescadores del puerto de Paita, en el norte de Perú, quienes observaron que las aguas aumentaban su temperatura durante «la época de las fiestas navideñas» y los cardúmenes o bancos de peces desaparecían de la superficie oceánica, deduciendo que dicha anormalidad era debida a una corriente de aire caliente procedente del golfo de Guayaquil (Ecuador).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El meteorólogo Jacob Bjerknes postuló en 1969 que El Niño está normalmente relacionado con la [[Oscilación del Sur]], ya que está presente una relación física entre la fase de alta presión anómala en el Pacífico occidental, con la fase de calentamiento poco frecuente del Pacífico oriental, lo que va acompañado con un debilitamiento de los vientos alisios del este; por lo que la baja presión del Pacífico occidental se vincula con un enfriamiento del Pacífico oriental (fenómeno La Niña), con el fortalecimiento de los vientos del este.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Véase también ==&lt;br /&gt;
{{commonscat|Ocean currents|Corrientes oceánicas}}&lt;br /&gt;
* [[Corriente del Golfo]]&lt;br /&gt;
* [[Diatermancia]]&lt;br /&gt;
* [[Índice de oscilación sur]]&lt;br /&gt;
* [[Jacob Bjerknes]]&lt;br /&gt;
* [[La Niña (clima)|La Niña]]&lt;br /&gt;
* [[Meteorología extrema]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Bibliografía ==&lt;br /&gt;
* Arntz, Wolf E., y E. Ehrbach. &amp;quot;El Niño: Experimento Climático de la Naturaleza&amp;quot;, Impresora y Encuadernadora Progreso S.A. de C.V. (IEPSA), Calzada de San Lorenzo, 244, 09830 México, D.F., 1996.&lt;br /&gt;
* Caviedes, César N. 2001. &amp;#039;&amp;#039;El Niño en la Historia: Storming Through the Ages&amp;#039;&amp;#039; ([http://www.upf.com University Press of Florida])&lt;br /&gt;
* Collins, M., y CMIP Modelling Groups. 2005. ¿El Niño- o La Niña pueden cambiar el clima? Clim. Dyn., 24, 89-104. 19&lt;br /&gt;
* Fagan, Brian M. 1999. &amp;#039;&amp;#039;Inundaciones, Hambrunas, y Emperadores: El Niño y el Destino de las Civilizaciones&amp;#039;&amp;#039; (texto básico), ISBN 0-7126-6478-5&lt;br /&gt;
* Glantz, Michael H., &amp;quot;Currents of Change: El Niño´s Impact on Climate and Society, Cambridge Press, 1996.&lt;br /&gt;
* Glantz, Michael H. 2001. &amp;#039;&amp;#039;Currents of change&amp;#039;&amp;#039;, ISBN 0-521-78672-X&lt;br /&gt;
* Glantz, Michael H. (convenor), &amp;quot;A Systems Approach to ENSO: Atmospheric, Oceanic, Societal, Environmental, and Policy Perspectives&amp;quot;, Report of Colloquium held on July 1 in Boulder, Colorado. Boulder: Environmental and Societal Impacts Group, National Center for Atmospheric Research, 1997. Website: http://www.dir.ucar.edu/esig/enso.&lt;br /&gt;
* Mike de Historia Natural. 77: 371-409, 2004.&lt;br /&gt;
* Woodman Pollitt, Ronald. El Fenómeno El Niño y el Clima en el Perú - Instituto Geofísico del Perú - http://www.igp.gob.pe/fenomenonino.pdf&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
{{commonscat|ENSO}}&lt;br /&gt;
* [http://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/analysis_monitoring/enso_advisory/ensodisc_Sp.html Prognosis del ENSO]&lt;br /&gt;
* [http://www.ciifen-int.org/index.php?option=com_content&amp;amp;view=article&amp;amp;id=53%3Apronostico-estacional&amp;amp;catid=31%3Aproductos&amp;amp;Itemid=61&amp;amp;lang=es Pronóstico Estacional Oeste y Sur de Sudamérica del CIIFEN]&lt;br /&gt;
* [http://www.dspace.espol.edu.ec/handle/123456789/282 Soluciones técnicas para contrarrestar el impacto del niño en la costa de Ecuador]&lt;br /&gt;
* [http://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/analysis_monitoring/ensostuff/ensoyears.shtml] Temperaturas del Océano Pacífico en proximidades del ecuador desde 1950 (medias mensuales). Se puede ver la secuencia de fenómenos &amp;quot;El Niño&amp;quot; y &amp;quot;La Niña&amp;quot;.&lt;br /&gt;
* [http://www.pmel.noaa.gov/tao/elnino/el-nino-story.html What is an El Niño?] Animación de la variación de temperaturas en el fenómeno de 1997. * * [http://www.pmel.noaa.gov/tao/jsdisplay/plots/mpeg/TAO_SST_Wind.mpeg]&lt;br /&gt;
* [http://www.elnino.noaa.gov/forecast.html Estudio del fenómeno del niño NOAA]&lt;br /&gt;
* [http://www.banrep.gov.co/sites/default/files/publicaciones/archivos/92.pdf El fenómeno del Niño y su posible impacto en Colombia], por el [[Banco de la República]], 2007.&lt;br /&gt;
* [http://www.bdigital.unal.edu.co/8896/1/Aidadelcarmenruizcabarcas.2012.pdf Análisis del impacto de los fenómenos El Niño y La Niña en la producción agrícola del departamento del Atlántico], por Carmen Ruíz, [[Universidad Nacional de Colombia]], 2012.&lt;br /&gt;
* [http://www.vanguardia.com/colombia/325324-el-nino-se-extenderia-hasta-el-primer-trimestre-de-2016-ideam El Niño se extendería hasta el primer trimestre de 2016: Ideam], 2015&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Fenómenos climáticos}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:El Niño| ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Villavec</name></author>
	</entry>
</feed>